The trans­for­ma­tion for­mu­lae change a prod­uct of sines and cosines into a sum, or a sum into a prod­uct. That is often exactly what is needed: a prod­uct of awk­ward angles may turn into a sum of stan­dard angles, and a sum may fac­torise so that terms can­cel. This les­son restates both groups of for­mu­lae, uses them to prove the stan­dard iden­ti­ties for the angles of a tri­an­gle, and works through a set of typ­i­cal eval­u­a­tions and proofs.

Prod­ucts into sums

2sin⁡Acos⁡B=sin⁡(A+B)+sin⁡(A−B)2cos⁡Asin⁡B=sin⁡(A+B)−sin⁡(A−B)2cos⁡Acos⁡B=cos⁡(A+B)+cos⁡(A−B)2sin⁡Asin⁡B=cos⁡(A−B)−cos⁡(A+B)\begin{aligned} 2\sin A\cos B &= \sin(A + B) + \sin(A - B) \\ 2\cos A\sin B &= \sin(A + B) - \sin(A - B) \\ 2\cos A\cos B &= \cos(A + B) + \cos(A - B) \\ 2\sin A\sin B &= \cos(A - B) - \cos(A + B) \end{aligned}

(The last can also be writ­ten cos⁡(A+B)−cos⁡(A−B)=−2sin⁡Asin⁡B\cos(A + B) - \cos(A - B) = -2\sin A\sin B.)

Sums into prod­ucts

sin⁡C+sin⁡D=2sin⁡C+D2cos⁡C−D2sin⁡C−sin⁡D=2cos⁡C+D2sin⁡C−D2cos⁡C+cos⁡D=2cos⁡C+D2cos⁡C−D2cos⁡C−cos⁡D=−2sin⁡C+D2sin⁡C−D2\displaystyle \begin{aligned} \sin C + \sin D &= 2\sin\frac{C + D}{2}\cos\frac{C - D}{2} \\ \sin C - \sin D &= 2\cos\frac{C + D}{2}\sin\frac{C - D}{2} \\ \cos C + \cos D &= 2\cos\frac{C + D}{2}\cos\frac{C - D}{2} \\ \cos C - \cos D &= -2\sin\frac{C + D}{2}\sin\frac{C - D}{2} \end{aligned}

Iden­ti­ties for the angles of a tri­an­gle

Results. If A+B+C=180°A + B + C = 180° (or π\pi), then

  1. sin⁡2A+sin⁡2B+sin⁡2C=4sin⁡Asin⁡Bsin⁡C\sin 2A + \sin 2B + \sin 2C = 4\sin A\sin B\sin C
  2. sin⁡A+sin⁡B+sin⁡C=4cos⁡A2cos⁡B2cos⁡C2\displaystyle \sin A + \sin B + \sin C = 4\cos\frac{A}{2}\cos\frac{B}{2}\cos\frac{C}{2}
  3. cos⁡2A+cos⁡2B+cos⁡2C=−1−4cos⁡Acos⁡Bcos⁡C\cos 2A + \cos 2B + \cos 2C = -1 - 4\cos A\cos B\cos C
  4. cos⁡A+cos⁡B+cos⁡C=1+4sin⁡A2sin⁡B2sin⁡C2\displaystyle \cos A + \cos B + \cos C = 1 + 4\sin\frac{A}{2}\sin\frac{B}{2}\sin\frac{C}{2}

The method in every proof: apply a for­mula to the first two terms, replace the angle sums using A+B=180°−CA + B = 180° - C, sim­plify by tak­ing out a com­mon fac­tor, replace again so that the bracket becomes a sum or dif­fer­ence, and fin­ish with a for­mula.

The replace­ments used are

sin⁡(A+B)=sin⁡(180°−C)=sin⁡C,cos⁡C=cos⁡(180°−(A+B))=−cos⁡(A+B)\sin(A + B) = \sin(180° - C) = \sin C, \qquad \cos C = \cos(180° - (A + B)) = -\cos(A + B)

cos⁡A+B2=cos⁡(90°−C2)=sin⁡C2,sin⁡A+B2=cos⁡C2\displaystyle \cos\frac{A + B}{2} = \cos\left(90° - \frac{C}{2}\right) = \sin\frac{C}{2}, \qquad \sin\frac{A + B}{2} = \cos\frac{C}{2}

Proof of 1.

sin⁡2A+sin⁡2B+sin⁡2C=2sin⁡(A+B)cos⁡(A−B)+sin⁡2C=2sin⁡Ccos⁡(A−B)+2sin⁡Ccos⁡C=2sin⁡C[cos⁡(A−B)+cos⁡C]=2sin⁡C[cos⁡(A−B)−cos⁡(A+B)]=2sin⁡C[2sin⁡Asin⁡B]=4sin⁡Asin⁡Bsin⁡C\begin{aligned} \sin 2A + \sin 2B + \sin 2C &= 2\sin(A + B)\cos(A - B) + \sin 2C \\ &= 2\sin C\cos(A - B) + 2\sin C\cos C \\ &= 2\sin C\left[\cos(A - B) + \cos C\right] \\ &= 2\sin C\left[\cos(A - B) - \cos(A + B)\right] \\ &= 2\sin C\left[2\sin A\sin B\right] \\ &= 4\sin A\sin B\sin C \end{aligned}

Proof of 4.

cos⁡A+cos⁡B+cos⁡C=2cos⁡A+B2cos⁡A−B2+cos⁡C=2sin⁡C2cos⁡A−B2+1−2sin⁡2C2=1+2sin⁡C2[cos⁡A−B2−sin⁡C2]=1+2sin⁡C2[cos⁡A−B2−cos⁡A+B2]=1+2sin⁡C2[2sin⁡A2sin⁡B2]=1+4sin⁡A2sin⁡B2sin⁡C2\displaystyle \begin{aligned} \cos A + \cos B + \cos C &= 2\cos\frac{A + B}{2}\cos\frac{A - B}{2} + \cos C \\ &= 2\sin\frac{C}{2}\cos\frac{A - B}{2} + 1 - 2\sin^2\frac{C}{2} \\ &= 1 + 2\sin\frac{C}{2}\left[\cos\frac{A - B}{2} - \sin\frac{C}{2}\right] \\ &= 1 + 2\sin\frac{C}{2}\left[\cos\frac{A - B}{2} - \cos\frac{A + B}{2}\right] \\ &= 1 + 2\sin\frac{C}{2}\left[2\sin\frac{A}{2}\sin\frac{B}{2}\right] \\ &= 1 + 4\sin\frac{A}{2}\sin\frac{B}{2}\sin\frac{C}{2} \end{aligned}

Results 2 and 3 are proved the same way, and are left as prac­tice.

Exam­ple 1

Prove that cos⁡20°cos⁡40°−sin⁡5°sin⁡25°=3+14\displaystyle \cos 20°\cos 40° - \sin 5°\sin 25° = \frac{\sqrt{3} + 1}{4}.

Turn both prod­ucts into sums:

LHS=12[2cos⁡40°cos⁡20°−2sin⁡25°sin⁡5°]=12[(cos⁡60°+cos⁡20°)−(cos⁡20°−cos⁡30°)]=12[12+32]=3+14\displaystyle \begin{aligned} \text{LHS} &= \frac{1}{2}\left[2\cos 40°\cos 20° - 2\sin 25°\sin 5°\right] \\ &= \frac{1}{2}\left[(\cos 60° + \cos 20°) - (\cos 20° - \cos 30°)\right] \\ &= \frac{1}{2}\left[\frac{1}{2} + \frac{\sqrt{3}}{2}\right] = \frac{\sqrt{3} + 1}{4} \end{aligned}

Exam­ple 2

Prove that 4(cos⁡66°+sin⁡84°)=3+154(\cos 66° + \sin 84°) = \sqrt{3} + \sqrt{15}.

First make both terms cosines: sin⁡84°=cos⁡6°\sin 84° = \cos 6°. Then use cos⁡C+cos⁡D\cos C + \cos D:

4(cos⁡66°+cos⁡6°)=4⋅2cos⁡36°cos⁡30°=8⋅5+14⋅32=15+3\displaystyle 4(\cos 66° + \cos 6°) = 4 \cdot 2\cos 36°\cos 30° = 8 \cdot \frac{\sqrt{5} + 1}{4} \cdot \frac{\sqrt{3}}{2} = \sqrt{15} + \sqrt{3}

Exam­ple 3

Prove that 1+sin⁡2θ−cos⁡2θ1+sin⁡2θ+cos⁡2θ=tan⁡θ\displaystyle \frac{1 + \sin 2\theta - \cos 2\theta}{1 + \sin 2\theta + \cos 2\theta} = \tan\theta.

Group 1−cos⁡2θ=2sin⁡2θ1 - \cos 2\theta = 2\sin^2\theta and 1+cos⁡2θ=2cos⁡2θ1 + \cos 2\theta = 2\cos^2\theta:

2sin⁡2θ+2sin⁡θcos⁡θ2cos⁡2θ+2sin⁡θcos⁡θ=2sin⁡θ(sin⁡θ+cos⁡θ)2cos⁡θ(cos⁡θ+sin⁡θ)=tan⁡θ\displaystyle \frac{2\sin^2\theta + 2\sin\theta\cos\theta}{2\cos^2\theta + 2\sin\theta\cos\theta} = \frac{2\sin\theta(\sin\theta + \cos\theta)}{2\cos\theta(\cos\theta + \sin\theta)} = \tan\theta

Exam­ple 4

If tan⁡θ=ba\displaystyle \tan\theta = \frac{b}{a}, prove that acos⁡2θ+bsin⁡2θ=aa\cos 2\theta + b\sin 2\theta = a.

Use the forms in tan⁡θ\tan\theta:

acos⁡2θ+bsin⁡2θ=a⋅1−b2a21+b2a2+b⋅2⋅ba1+b2a2=a⋅a2−b2a2+b2+2b2a⋅a2a2+b2=a(a2−b2)+2ab2a2+b2=a(a2+b2)a2+b2=a\displaystyle \begin{aligned} a\cos 2\theta + b\sin 2\theta &= a \cdot \frac{1 - \frac{b^2}{a^2}}{1 + \frac{b^2}{a^2}} + b \cdot \frac{2 \cdot \frac{b}{a}}{1 + \frac{b^2}{a^2}} \\ &= a \cdot \frac{a^2 - b^2}{a^2 + b^2} + \frac{2b^2}{a} \cdot \frac{a^2}{a^2 + b^2} \\ &= \frac{a(a^2 - b^2) + 2ab^2}{a^2 + b^2} = \frac{a(a^2 + b^2)}{a^2 + b^2} = a \end{aligned}

Exam­ple 5

Prove that 1sin⁡10°−3cos⁡10°=4\displaystyle \frac{1}{\sin 10°} - \frac{\sqrt{3}}{\cos 10°} = 4.

The idea is to write cos⁡10°−3sin⁡10°\cos 10° - \sqrt{3}\sin 10° as 22 times a sin­gle sine, using 12=sin⁡30°\displaystyle \frac{1}{2} = \sin 30° and 32=cos⁡30°\displaystyle \frac{\sqrt{3}}{2} = \cos 30°. (In gen­eral acos⁡θ+bsin⁡θ=a2+b2[aa2+b2cos⁡θ+ba2+b2sin⁡θ]\displaystyle a\cos\theta + b\sin\theta = \sqrt{a^2 + b^2}\left[\frac{a}{\sqrt{a^2 + b^2}}\cos\theta + \frac{b}{\sqrt{a^2 + b^2}}\sin\theta\right].)

cos⁡10°−3sin⁡10°sin⁡10°cos⁡10°=2[12cos⁡10°−32sin⁡10°]12[2sin⁡10°cos⁡10°]=4[sin⁡30°cos⁡10°−cos⁡30°sin⁡10°]sin⁡20°=4sin⁡20°sin⁡20°=4\displaystyle \begin{aligned} \frac{\cos 10° - \sqrt{3}\sin 10°}{\sin 10°\cos 10°} &= \frac{2\left[\frac{1}{2}\cos 10° - \frac{\sqrt{3}}{2}\sin 10°\right]}{\frac{1}{2}\left[2\sin 10°\cos 10°\right]} \\ &= \frac{4\left[\sin 30°\cos 10° - \cos 30°\sin 10°\right]}{\sin 20°} \\ &= \frac{4\sin 20°}{\sin 20°} = 4 \end{aligned}

Exam­ple 6

If sin⁡α=35\displaystyle \sin\alpha = \frac{3}{5} and π2<α<π\displaystyle \frac{\pi}{2} < \alpha < \pi, find cos⁡3α\cos 3\alpha and tan⁡2α\tan 2\alpha.

α\alpha is in the sec­ond quad­rant, so with a 33, 44, 55 tri­an­gle, cos⁡α=−45\displaystyle \cos\alpha = -\frac{4}{5} and tan⁡α=−34\displaystyle \tan\alpha = -\frac{3}{4}.

cos⁡3α=4cos⁡3α−3cos⁡α=−45[4⋅1625−3]=−45(−1125)=44125\displaystyle \cos 3\alpha = 4\cos^3\alpha - 3\cos\alpha = -\frac{4}{5}\left[4 \cdot \frac{16}{25} - 3\right] = -\frac{4}{5}\left(-\frac{11}{25}\right) = \frac{44}{125}

tan⁡2α=2tan⁡α1−tan⁡2α=−321−916=−32×167=−247\displaystyle \tan 2\alpha = \frac{2\tan\alpha}{1 - \tan^2\alpha} = \frac{-\frac{3}{2}}{1 - \frac{9}{16}} = -\frac{3}{2} \times \frac{16}{7} = -\frac{24}{7}

Exam­ple 7

Find cos⁡42°+cos⁡78°+cos⁡162°\cos 42° + \cos 78° + \cos 162°.

2cos⁡78°+42°2cos⁡78°−42°2+cos⁡(180°−18°)=2cos⁡60°cos⁡18°−cos⁡18°=cos⁡18°−cos⁡18°=0\displaystyle 2\cos\frac{78° + 42°}{2}\cos\frac{78° - 42°}{2} + \cos(180° - 18°) = 2\cos 60°\cos 18° - \cos 18° = \cos 18° - \cos 18° = 0

Exam­ple 8

Prove that cos⁡12°+cos⁡132°+cos⁡84°+cos⁡156°=−12\displaystyle \cos 12° + \cos 132° + \cos 84° + \cos 156° = -\frac{1}{2}.

Pair the terms as (cos⁡132°+cos⁡12°)+(cos⁡156°+cos⁡84°)(\cos 132° + \cos 12°) + (\cos 156° + \cos 84°):

=2cos⁡72°cos⁡60°+2cos⁡120°cos⁡36°=2sin⁡18°⋅12+2(−12)cos⁡36°=5−14−5+14=−24=−12\displaystyle \begin{aligned} &= 2\cos 72°\cos 60° + 2\cos 120°\cos 36° \\ &= 2\sin 18° \cdot \frac{1}{2} + 2\left(-\frac{1}{2}\right)\cos 36° \\ &= \frac{\sqrt{5} - 1}{4} - \frac{\sqrt{5} + 1}{4} = -\frac{2}{4} = -\frac{1}{2} \end{aligned}

Prac­tice

  1. Write 2sin⁡50°cos⁡10°2\sin 50°\cos 10° as a sum.
  2. Find 2cos⁡75°cos⁡15°2\cos 75°\cos 15°.
  3. Find 2sin⁡75°sin⁡15°2\sin 75°\sin 15°.
  4. Find sin⁡75°+sin⁡15°\sin 75° + \sin 15°.
  5. Find cos⁡75°−cos⁡15°\cos 75° - \cos 15°.
  6. Prove that cos⁡20°+cos⁡100°+cos⁡140°=0\cos 20° + \cos 100° + \cos 140° = 0.
  7. Prove that sin⁡50°−sin⁡70°+sin⁡10°=0\sin 50° - \sin 70° + \sin 10° = 0.
  8. If tan⁡θ=12\displaystyle \tan\theta = \frac{1}{2}, find 4cos⁡2θ+2sin⁡2θ4\cos 2\theta + 2\sin 2\theta.
  9. If cos⁡A=−1213\displaystyle \cos A = -\frac{12}{13} and AA is in the third quad­rant, find sin⁡2A\sin 2A and cos⁡2A\cos 2A.
  10. Prove that 3csc⁡20°−sec⁡20°=4\sqrt{3}\csc 20° - \sec 20° = 4.
  11. In a tri­an­gle ABCABC, prove that sin⁡2A+sin⁡2B−sin⁡2C=4cos⁡Acos⁡Bsin⁡C\sin 2A + \sin 2B - \sin 2C = 4\cos A\cos B\sin C.

Answers

Show answers
  1. sin⁡60°+sin⁡40°\sin 60° + \sin 40°.
  2. cos⁡90°+cos⁡60°=12\displaystyle \cos 90° + \cos 60° = \frac{1}{2}.
  3. cos⁡60°−cos⁡90°=12\displaystyle \cos 60° - \cos 90° = \frac{1}{2}.
  4. 2sin⁡45°cos⁡30°=2⋅12⋅32=62\displaystyle 2\sin 45°\cos 30° = 2 \cdot \frac{1}{\sqrt{2}} \cdot \frac{\sqrt{3}}{2} = \frac{\sqrt{6}}{2}.
  5. −2sin⁡45°sin⁡30°=−12\displaystyle -2\sin 45°\sin 30° = -\frac{1}{\sqrt{2}}.
  6. cos⁡100°+cos⁡140°=2cos⁡120°cos⁡20°=−cos⁡20°\cos 100° + \cos 140° = 2\cos 120°\cos 20° = -\cos 20°, which can­cels cos⁡20°\cos 20°.
  7. sin⁡50°−sin⁡70°=2cos⁡60°sin⁡(−10°)=−sin⁡10°\sin 50° - \sin 70° = 2\cos 60°\sin(-10°) = -\sin 10°, which can­cels sin⁡10°\sin 10°.
  8. By Exam­ple 4 with a=4a = 4, b=2b = 2 (so ba=12\displaystyle \frac{b}{a} = \frac{1}{2}): the value is 44. (Check: cos⁡2θ=35\displaystyle \cos 2\theta = \frac{3}{5}, sin⁡2θ=45\displaystyle \sin 2\theta = \frac{4}{5}, and 125+85=4\displaystyle \frac{12}{5} + \frac{8}{5} = 4.)
  9. sin⁡A=−513\displaystyle \sin A = -\frac{5}{13}. sin⁡2A=2(−513)(−1213)=120169\displaystyle \sin 2A = 2\left(-\frac{5}{13}\right)\left(-\frac{12}{13}\right) = \frac{120}{169} and cos⁡2A=144169−25169=119169\displaystyle \cos 2A = \frac{144}{169} - \frac{25}{169} = \frac{119}{169}.
  10. 3cos⁡20°−sin⁡20°sin⁡20°cos⁡20°=2sin⁡(60°−20°)12sin⁡40°=4\displaystyle \frac{\sqrt{3}\cos 20° - \sin 20°}{\sin 20°\cos 20°} = \frac{2\sin(60° - 20°)}{\frac{1}{2}\sin 40°} = 4.
  11. sin⁡2A+sin⁡2B=2sin⁡(A+B)cos⁡(A−B)=2sin⁡Ccos⁡(A−B)\sin 2A + \sin 2B = 2\sin(A + B)\cos(A - B) = 2\sin C\cos(A - B), and sin⁡2C=2sin⁡Ccos⁡C=−2sin⁡Ccos⁡(A+B)\sin 2C = 2\sin C\cos C = -2\sin C\cos(A + B). So the left side is 2sin⁡C[cos⁡(A−B)+cos⁡(A+B)]=2sin⁡C⋅2cos⁡Acos⁡B2\sin C\left[\cos(A - B) + \cos(A + B)\right] = 2\sin C \cdot 2\cos A\cos B.